Жаңылыктар

31-августта Кыргызстанда республиканын эгемендүүлүгүнүн 30 жылдыгы белгиленет. Бул мезгил аралыгында ички жана тышкы саясатта бир топ жол басып өтүлдү. Кыргыз Республикасынын Россия Федерациясындагы Атайын жана Ыйгарым укуктуу Элчиси Гүлнара-Клара Самат “Кабар” агенттигине берген маегинде Кыргыз Республикасы менен Россия Федерациясынын ортосундагы эки тараптуу мамилелердин учурдагы абалы жана өнүгүү келечеги тууралуу айтып берди.

-Урматтуу Клара Саматовна, Кыргыз Республикасынын башкы стратегиялык өнөктөшү Россиядагы элчиси катары эки тараптуу мамилелердин, соода-экономикалык чөйрөнүн учурдагы абалын жана өнүгүү келечегин кандай мүнөздөй аласыз?

-Чынында эле биздин Россия Федерациясы менен стратегиялык союздаштыктын жана өнөктөштүктүн духундагы артыкчылыктуу мамилебиз бар. Бардык багыттар активдүү жана динамикалуу, мүмкүн болгон бардык дипломатиялык инструменттер жана механизмдер колдонулууда.  

Жогорку жана жогорку деңгээлдеги сапарлардын жогорку динамикасынан тышкары, ТИМдер аралык консультациялар, соода-экономикалык, илимий-техникалык жана гуманитардык кызматташуу боюнча Кыргыз-Россия өкмөттөр аралык комиссиянын жыйындары, Аймактар ​​аралык конференциянын жыйындары, ошондой эле парламенттер аралык жана көп тараптуу багыттар боюнча иш-чаралар үзгүлтүксүз негизде жүргүзүлөт.

Өлкөбүз эгемендүүлүккө ээ болуп, биздин мамлекеттердин ортосунда дипломатиялык мамилелер орногон учурдан тарта Россия Федерациясынын колдоосу, толук өз ара түшүнүшүү жана көз караштарга кошулуу дайыма сезилип турат.

Россия Федерациясы Кыргызстандын негизги соода өнөктөштөрүнүн бири болуп саналат жана товар жүгүртүүнүн көлөмү боюнча биринчи орунду ээлейт. 2016-2020-жылдар аралыгында биздин өлкөлөрдүн ортосундагы эки тараптуу соода 17,8%га өстү.

Биздин эки тараптуу мамилелерибиз абдан кеңири жана аларды туруктуу, өнөктөштүк, динамикалуу, натыйжалуу жана өтө келечектүү катары мүнөздөөгө болот.

Биздин ишибизде биз Россия менен тарыхый жана руханий жактан байланышта экенибизди ар дайым эсибизден чыгарбайбыз.

-Пандемиянын чектөөлөрү эки тараптуу кызматташуунун динамикасына кандай таасирин тийгизди?

-Башка көптөгөн мамлекеттердей сыяктуу эле, албетте, алар эки тараптуу товар жүгүртүүнүн өсүү темптеринин бир аз төмөндөшү, мурда пландаштырылган иш-чараларды жана жолугушууларды, анын ичинде эки өлкөнүн Эриш-аркак жылынын алкагындагы иш-чараларды жана жолугушууларды аргасыздан токтотуу жагынан оң таасирин тийгизген жок.

Ошону менен бирге, дал ушул жалпы көйгөй, жаңы коронавирустук инфекция түрүндөгү бул чакырык, бардык киргизилген чектөөлөргө карабастан, мамлекеттер аралык тыгыз кызматташтык жана өз ара аракеттенүү маселелери, анын ичинде вирустук коркунучка каршы туруу, акырындык менен чектөөлөрдөн чыгуу жана экономикалык активдүүлүктү калыбына келтирүү канчалык деңгээлде маанилүү экендигин көрсөттү.

Мындан тышкары, Россия Федерациясы биздин өлкөгө вирустун жайылышына каршы күрөшүүдө медициналык кызматкерлерин жөнөтүү, медициналык багыттагы товарлар жана азык-түлүк, тестирлөө тутумдары жана жаңы коронавирус инфекциясына каршы вакциналар түрүндө масштабдуу гуманитардык жардам берүү аркылуу бардык мүмкүнчүлүктөр менен колдоо көрсөттү.

Быйыл да россиялык тарап менен тыгыз өз ара аракеттенүү практикасы улантылууда, Кыргызстан менен Россиянын шаарларынын ортосундагы аба каттамдардын саны акырындык менен көбөйтүлдү, темир жол транспорту менен жүргүнчүлөрдү ташууну калыбына келтирүү маселелери иштелип жатат, чектөөлөрдүн алынышына жараша биргелешкен маанилүү иш-чаралар, анын ичинде эки өлкөнүн Эриш-аркак жылынын алкагындагы иш-чаралар пландаштырылууда.

Элчилик тарабынан Кыргыз Республикасынын Эгемендүүлүк күнүн майрамдоо тематикасына арналган долбоорлор, анын ичинде Россиядагы биздин мекендештер жана кыргызстандык ишкерлер менен тыгыз кызматташтыкта ​​ишке ашырылууда.

Негизинен, Элчилик мекендештер менен иштөөнү күчөтүүгө чоң маани берет. Консулдук кызматтарды көрсөтүүнүн жол-жоболорун өркүндөтүүдөн тышкары, биздин улуттук кызыкчылыктарыбызды алга жылдыруу, жогорку деңгээлдеги тапшырмаларды жана макулдашууларды ишке ашыруу үчүн иште жаңы ыкмалар колдонулат, жаштардын потенциалы, алардын креативдүү идеялары жана сунуштары пайдаланылат. Элчиликтин өзгөчө көңүл фокусунда оор турмуштук кырдаалга туш болгон жарандарыбызга жардам көрсөтүү, ошондой эле Элчиликте ар жумалык негизде “Жайкы лагерди”   уюштуруу аркылуу кыргыз мигранттарынын балдарын кыргыз маданияты, биздин каада-салттарыбыз жана үрп-адаттарыбыз менен көбүрөөк тааныштыруу турат.  

-Эки тараптуу кыргыз-россиялык мамилелердеги эң олуттуу көңүл бурулган эң маанилүү багытты бөлүп кароого болобу?

- Кызматташтыктын стратегиялык мүнөзүн, россиялык тарап менен толук өз ара түшүнүшүүнү эске алуу менен, менин көз карашымда, өз ара аракеттенүүнүн бардык чөйрөлөрү маанилүү. Мен саясий күн тартиби, соода-экономикалык байланыштар, маданий-гуманитардык багыт, консулдук иш ж.б. тууралуу айтып жатам.

Эки тараптуу мамилелердин бардык бөлүмдөрү биз тарабынан өзгөчө басым менен жана жемиштүү иштелип жатат. Кыргыз Республикасынын Президенти С.Н.Жапаров буга чейин Россия Федерациясына эки жолу барган. Тараптар кыргыз-россиялык кызматташтыгынын бардык спектрин активдештирүү, БУУ, ЕККУ, ЖККУ, КМШ, ЕАЭБ сыяктуу эл аралык жана аймактык уюмдардын алкагында өз ара аракеттенүү маселелерин талкуулашкан.

Саясий-экономикалык диалог өз ара ишенимдин жана түшүнүшүүнүн бекем негизинде жүзөгө ашырылууда. Тараптар кызматташуунун учурдагы абалын жана келечегинин маселелерин олуттуу түрдө карашат, аны мазмундуу толтурууга, азыркы учурда 370тен ашык документти камтыган кыргыз-россиялык мамилелердин келишимдик-укуктук базасын өркүндөтүүгө жана кеңейтүүгө багытталган иштерди жүргүзүп жатышат.

Кыргыз Республикасынын Президенти С.Н.Жапаров тарабынан коюлган артыкчылыктарга ылайык, ушул жылдын 1-жарым жылдыгында Элчилик тарабынан инвестицияларды тартууга, экспортту илгерилетүүгө, өз ара сооданын темпин көбөйтүүгө багытталган 60тан ашык иш-чаралар, ошондой эле маданий-гуманитардык мүнөздөгү көп сандагы акциялар өткөрүлдү.

-Жакын арада кандай артыкчылыктуу милдеттерди чечүү зарыл?

-Элчиликтин кызматкерлеринин потенциалы күн сайын тышкы саясий артыкчылыктарды, тышкы экономикалык кызыкчылыктарды ишке ашыруу, саясий чечимдерди ишке ашыруу аркылуу азык-түлүк, социалдык жана улуттук коопсуздукту камсыздоо жана сактоо, дипломатиянын кадыр-баркын жогорулатуу, Россия Федерациясы менен эки тараптуу форматта жана жалпы кызыкчылыктарды коргоо үчүн эл аралык жана аймактык парламенттер аралык уюмдарда стратегиялык кызматташтыкты арбытуу үчүн мобилизацияланат.

Алдыдагы иш-чараларды өткөрүү эки тараптуу мамилелердин бүткүл спектрине чоң түрткү берет, эки өлкөнүн ишкер чөйрөлөрүнүн ортосундагы түз байланыштарды өнүктүрүүгө кызмат кылат, биздин өнүмдөрдү Россиянын рыногуна жайылтууга жардам берет, өнөр жай кооперациясынын кеңейишине, ошондой эле биздин элдердин жыргалчылыгы үчүн эки мамлекеттин шаарлары менен аймактарынын ортосунда боордоштук байланыштарды түзүүгө өбөлгө болот деп ишенем.

 

Маалымат булагы: КАБАР КУМА